Nawigacja

Zarządcy infrastruktury

Zarządca infrastruktury kolejowej to podmiot odpowiedzialny za zarządzanie infrastrukturą kolejową albo, w przypadku budowy nowej infrastruktury, podmiot, który przystąpił do jej budowy w charakterze inwestora; zadania zarządcy infrastruktury mogą wykonywać różne podmioty.

Zarządca, który udostępnia infrastrukturę kolejową, z wyjątkiem zarządcy, który udostępnia wyłącznie infrastrukturę kolejową stanowiącą element obiektu infrastruktury usługowej, nie jest uprawniony do wykonywania przewozów kolejowych, z wyjątkiem wykonywania przewozów technologicznych dla własnych potrzeb.

Jest jednak grupa zarządców prowadzących oba rodzaje działalności. Są to przedsiębiorcy, łączący funkcję zarządcy i przewoźnika kolejowego poprzez zarządzanie infrastrukturą kolejową i wykonywanie wyłącznie miejskich, podmiejskich lub regionalnych przewozów kolejowych na sieciach kolejowych lub liniach kolejowych:

1)         wydzielonych, o zasięgu lokalnym lub regionalnym, lub

2)         przeznaczonych wyłącznie do wykonywania miejskich lub podmiejskich przewozów kolejowych.

Z takich włączeń obecnie korzystają zarządcy:

  1. PKP Szybka Kolej Miejska Sp. z o.o. - zarządca jednocześnie ma obowiązek udostępniania infrastruktury licencjonowanym przewoźnikom kolejowym;
  2. PKP Linia Hutnicza Szerokotorowa Sp. z o.o. – zarządca nie udostępnia infrastruktury przewoźnikom kolejowym;
  3. Warszawska Kolej Dojazdowa Sp. z o.o. - zarządca nie udostępnia infrastruktury przewoźnikom kolejowym.

Funkcje zarządcy i przewoźnika kolejowego mogą ponadto łączyć koleje wąskotorowe.

Zarządcy infrastruktury kolejowej o szerokości torów 1435 mm zobowiązani są do udostępniania infrastruktury przewoźnikom kolejowym na zasadach równego ich traktowania.

Przepisów ustawy o transporcie kolejowym w zakresie obowiązku udostępniania infrastruktury kolejowej (art. 29-35 ustawy o transporcie kolejowym) nie stosuje się do:

  • infrastruktury kolejowej przeznaczonej wyłącznie do przewozów osób wykonywanych przez przewoźnika kolejowego, który równocześnie zarządza tą infrastrukturą bez udostępniania jej innym przewoźnikom;
  • infrastruktury prywatnej kolejowej tj. wykorzystywanej wyłącznie do realizacji własnych potrzeb jej właściciela lub jej zarządcy, innej niż przewóz osób;
  • kolejowego transportu wewnątrzzakładowego.

Zarządca może podjąć decyzję o niestosowaniu przepisów dotyczących udostępniania infrastruktury kolejowej, w przypadku gdy:

  • sieć kolejowa jest przeznaczona wyłącznie do prowadzenia przewozów wojewódzkich i lokalnych;
  • infrastruktura kolejowa stanowi element obiektu infrastruktury usługowej;
  • infrastruktura kolejowa została uznana za lokalną infrastrukturę kolejową, która nie ma żadnego strategicznego znaczenia dla funkcjonowania rynku kolejowego w decyzji wydanej przez Komisję Europejską.

Komisja Europejska 6 lipca 2016 r. wydała decyzję wykonawczą w sprawie strategicznego znaczenia infrastruktury kolejowej zgodnie z art. 2 ust. 4 dyrektywy 2012/34/UE w sprawie utworzenia jednolitego obszaru kolejowego. W decyzji Komisja Europejska określiła zarządców i infrastrukturę, którą można uznać za niemającą strategicznego znaczenia dla funkcjonowania rynku kolejowego.

Zarządca powinien niezwłocznie poinformować o podjętej decyzji Prezesa UTK.

Jeśli zarządca dróg kolejowych:

  • kolei wąskotorowych,
  • funkcjonalnie oddzielonych od reszty systemu kolei:
    • przeznaczonych do prowadzenia przewozów wojewódzkich lub lokalnych, lub
    • wpisanych do rejestru zabytków lub do inwentarza muzealiów,
  • eksploatowanych wyłącznie w celach wykonywania przewozów rekreacyjno-wypoczynkowych i okolicznościowych,
  • stanowiących infrastrukturę prywatną,
  • posiadających status bocznicy kolejowej;

podejmie decyzje o stosowaniu przepisów rozdziału 6 ustawy o transporcie kolejowym niezwłocznie informuje o tym Prezesa UTK.

Dokumentem uprawniającym zarządcę do zarządzania infrastrukturą kolejową jest autoryzacja bezpieczeństwa lub świadectwo bezpieczeństwa.

do góry